Türkiye'de 2026–2027 eğitim-öğretim yılı, eğitim hizmetlerindeki fiyat artışlarının genel enflasyonun üzerinde gerçekleştiği bir dönemde başladı. Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) Ağustos 2026 verilerine göre tüketici fiyatları yıllık bazda yüzde 31,51 oranında yükselirken, eğitim hizmetlerindeki yıllık artış yüzde 53,44'e ulaşarak ana harcama grupları arasında ilk sırada yer aldı. Eğitimi yüzde 43,46 ile sağlık, yüzde 39,77 ile konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar takip etti. Eğitim hizmetlerindeki aylık artış yüzde 8,62 olurken, genel aylık enflasyon yüzde 1,84 olarak gerçekleşti.

TÜİK VERİLERİ VE VELİNİN GERÇEK FATURASI

Eğitim hizmetlerindeki fiyat artışı genel enflasyonun yaklaşık 22 puan üzerinde seyretse de, eğitimin Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) sepetindeki ağırlığı yüzde 2,02 seviyesinde bulunuyor. Bu nedenle eğitim, artış oranında lider olsa da genel enflasyona en fazla katkı sağlayan harcama grubu konumunda yer almıyor. Öte yandan, TÜİK'in eğitim endeksi ağırlıklı olarak eğitim hizmeti fiyatlarını kapsarken; servis, yemek, kıyafet ve kırtasiye gibi kalemler TÜFE'nin farklı harcama gruplarında takip ediliyor. Ağustos ayındaki ivmelenmede yükseköğretim ücretlerindeki yüzde 102,69'luk yıllık artış öne çıktı.

Şamil Tayyar’dan seçim tarihi kulisi: İki tarihi işaret etti
Şamil Tayyar’dan seçim tarihi kulisi: İki tarihi işaret etti
İçeriği Görüntüle

OKULA BAŞLAMA MALİYETİ 81 BİN LİRAYI GEÇİYOR

BBC'nin haberine göre; devlet okuluna giden bir öğrencinin maliyeti şehre, mesafeye, servis kullanımına ve beslenme tercihlerine göre farklılık gösteriyor. Eğitim-İş'in Ankara fiyatları üzerinden hazırladığı 2026–2027 Okula Başlama Maliyeti Araştırmasına göre başlangıç giderleri geçen yıla kıyasla yüzde 23 ile yüzde 29 arasında artış gösterdi.

  • KIRTASİYE GİDERİ: İlkokul öğrencisi için 6 bin 363 TL, ortaokulda 7 bin 666 TL, lisede 10 bin 328 TL.

  • GİYİM GİDERİ (İKİ TAKIM OKUL KIYAFETİ, ÇORAP, KIŞLIK AYAKKABI, KABAN, EŞOFMAN VE SPOR AYAKKABISI): Tüm kademeler için 15 bin 900 TL.

  • SADECE KIRTASİYE VE GİYİM (SERVİSSİZ): İlkokulda 22 bin TL, ortaokulda 23 bin TL, lisede 26 bin TL'nin üzeri.

  • KISA MESAFE SERVİSLİ BAŞLANGIÇ: İlkokulda 64 bin TL, ortaokulda 65 bin TL, lisede 68 bin TL'nin üzeri.

  • UZUN MESAFE SERVİSLİ BAŞLANGIÇ: İlkokulda 77 bin TL, ortaokulda 78 bin TL, lisede 81 bin TL'nin üzeri.

Söz konusu başlangıç maliyetleri, 28 bin 75 liralık net asgari ücretin yaklaşık 2,3 ila 2,9 katına karşılık geliyor.

YILLIK HARCAMA LİSEDE 155 BİN LİRAYA ULAŞIYOR

CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu'nun paylaştığı analize göre, ilkokul öğrencisinin yıllık gideri 70 bin 500 TL ile 110 bin 500 TL arasında değişiyor. Lise öğrencisinde ise teknoloji, ulaşım ve sınava hazırlık materyallerinin etkisiyle yıllık gider 84 bin TL'den başlayıp 155 bin TL'ye kadar tırmanıyor.

İlkokul öğrencisinin evden götürdüğü beslenme çantasının aylık maliyeti 2 bin 296 TL, ortaokul ve lisede tost, ayran ve sudan oluşan kantin alışverişinin aylık maliyeti ise 2 bin 990 TL olarak hesaplanıyor. Uzun mesafe servis ve beslenme birlikte değerlendirildiğinde aylık harcama ilkokulda 8 bin 440 TL'ye, ortaokul ve lisede 9 bin 134 TL'ye ulaşıyor. Ankara'da öğrenci toplu taşıma abonmanı kullanıldığında başlangıç ve ulaşım gideri ilkokulda 28 bin TL, ortaokulda 29 bin TL, lisede 32 bin TL'yi aşıyor.

MEB UYGULAMALARI VE BAĞIŞ TARTIŞMALARI

Milli Eğitim Bakanlığı (MEB), 2026–2027 eğitim-öğretim yılı için 283 milyondan fazla ders kitabını okullara dağıttı. Bakanlık ve Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, e-Okul üzerinden yapılan kayıtlarda velilerden kayıt parası veya zorunlu ödeme istenemeyeceğini, mevzuata göre okul aile birliklerinin velileri bağışa zorlayamayacağını açıkladı. Buna karşın eğitim sendikaları; yardımcı kaynak, temizlik, güvenlik ve bakım gibi harcamaların "bağış" adı altında velilere yansıtıldığını ileri sürüyor.

UZMAN GÖRÜŞÜ VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

Eğitim Reformu Girişimi (ERG) Kıdemli Politika Analisti Özgenur Korlu, enflasyonun düşmesinin fiyatların doğrudan gerilemesi anlamına gelmediğini belirterek, kira, gıda ve ulaşım maliyetlerindeki artışın eğitim bütçelerini daralttığını vurguladı. Korlu, ailelerin okul kıyafeti ve kırtasiye alımlarında tek satıcıya yönlendirilmemesi, temel malzeme listelerinin sınırlandırılması ve şartlı eğitim yardımlarının artırılması gerektiğini ifade etti. Ayrıca okullar arasındaki nitelik farkının azaltılması ve her mahallede benzer imkânlara sahip okulların kurulmasının, sınava hazırlık, özel ders ve ulaşım masraflarını düşüreceğini kaydetti.

Eğitim-İş ve Eğitim-Sen, eğitim giderlerinin kamu bütçesinden karşılanmasını talep ediyor. Sendikaların öne çıkan talepleri arasında tüm öğrencilere en az bir öğün ücretsiz ve sağlıklı yemek ile temiz içme suyu sağlanması, ulaşım ve kırtasiye desteği verilmesi, okulların temizlik ve güvenlik ihtiyaçlarının kalıcı kamu istihdamıyla karşılanması yer alıyor.

Kaynak: AA/DHA/İHA