BURHAN KURTULMUŞ / BURSA SAATİ
Bursa'da salçalık domates üreticilerinin yaşadığı sıkıntı her geçen gün büyüyor. Üretici Uğur Birinç, günlerdir kamyonlarla fabrikaların kapısını dolaştırılan domateslerin alıcı bulamadığını belirterek yaşanan tabloya tepki gösterdi.
Birinç, “Günlerdir kamyonlarda salçalık domates fabrika fabrika dolaşıyor. Bugün çürüdü, meraya döküyoruz. Yazık, günah. Bunun hesabını kim verecek? Üretici bunu hak etmiyor” ifadelerini kullandı.
“GÜNLERDİR KAMYONLARDA FABRİKA FABRİKA DOLAŞIYOR”
Tarımda üretici ile tüketici arasındaki fiyat makasının giderek açıldığını savunan Birinç, aracıların da üreticinin kazancını olumsuz etkilediğini söyledi.
“Aracılar akbaba gibi iş yapıyor. Devletin müdahalesi işe yaramıyor. Sesimizi duyuramıyoruz” diyen Birinç, “Üretici memnun değil, tüketici memnun değil. O zaman kim memnun? Bu komisyonlar kimi memnun ediyor?” diye sordu.
Tarımın yalnızca ekonomik değil, stratejik bir sektör olduğuna dikkat çeken Birinç, pandemi dönemini hatırlattı.
“Biz pandemide yağ, maske bekledik. O zaman herkes tarımın önemini gördü. Biz ayakta kalmak için çalışıyoruz. Büyük para kazanmak için uğraşmıyoruz” diyen Birinç, kendisinin de lise yıllarından bu yana üretim yaptığını ancak bu kadar karamsar bir tabloyla karşılaşmadığını belirtti.
PLANLI ÜRETİM ÇAĞRISI
Yaşanan sorunların temelinde plansız üretimin bulunduğunu savunan Birinç, çözümün bölgesel ve ürün bazlı planlamadan geçtiğini söyledi.
“Ziraat odaları var, kapasitemiz belli, ihtiyaçlarımız belli. Planlama olursa sorun çözülür. Tarım Bakanlığı'ndan planlı üretim istiyoruz” ifadelerini kullandı.
Bursa'da geçmişte 39 bin dönüm seviyesinde olan pancar ekiminin bugün yaklaşık 2 bin dönüme kadar gerilediğini belirten Birinç, ürünlerin doğru bölgelerde yetiştirilmesi gerektiğini savundu. Şeker oranı yüksek olması gereken ürünlerin uygun olmayan bölgelerde yetiştirilmesinin de üretim planlaması açısından sorgulanması gerektiğini söyledi.
Çiftçinin üretimden uzaklaşma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu dile getiren Birinç, “Herkes parasını faize yatırıyor. Mısırda, buğdayda, arpada kazanamıyorlar. Herkes üretimden vazgeçiyor” dedi.
Üreticinin son üç yıldır para kazanamadığını ifade eden Birinç, artan borç yükünün de çiftçiyi çıkmaza sürüklediğini söyledi.
“TRAKTÖRLER ŞİMDİDEN İCRADAN BAĞLANIYOR”
Çiftçilerin üretime devam edebilmek için kredi kullandığını belirten Birinç, borçların artık ödenemez noktaya geldiğini savundu.
“Kredilerle bu işe girdik. Bu krediler ödenemeyecek. Şimdiden icradan traktörler bağlanıyor. İcra dosyaları adliyelerde sıra oldu. Kimse de para yok. İşçinin parasını ödeyemiyoruz” diye konuştu.
“SENEYE BİZ NİYE EKELİM?”
Acil önlem alınmaması halinde gelecek yıl üretimin çok daha büyük bir darbe alabileceğini belirten Birinç, çiftçinin güveninin kaybolduğunu söyledi.
“Bu yıl bunu yaşadıktan sonra seneye biz niye ekelim? Köylünün üretecek ne gücü kaldı ne de parası. Güvenimiz yok oluyor. Acilen önlem alınmalı. Tarım Bakanlığı'ndan planlı üretim istiyoruz” dedi.
Bursa'daki üreticilerin yaşadığı tablo, tarımda üretim planlaması, alım garantisi ve çiftçinin maliyetlerinin karşılanmasına yönelik politikaların yeniden tartışılması gerektiğini bir kez daha gündeme taşıdı.
