Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Bloomberg için yazdığı “BM, Güvenlik Konseyi’nin veto hakkını kaldırmalıdır” başlıklı makalesinde Birleşmiş Milletler’in mevcut karar alma yapısına ilişkin görüşlerini paylaştı. Erdoğan, küresel krizlerin çözümünün birkaç başkentin iradesine bırakılmasının günümüz koşullarıyla bağdaşmadığını belirterek BM Güvenlik Konseyi’nin yapısında reform yapılması gerektiğini ifade etti.
ERDOĞAN’DAN VETO İMTİYAZININ KALDIRILMASI ÇAĞRISI
Erdoğan, dünyada yaşanan salgınlar, enerji krizleri, tedarik zincirlerindeki kırılmalar ve bölgesel çatışmaların küresel karar alma mekanizmalarının günümüz şartlarına uyarlanması gerektiğini gösterdiğini belirtti.
BM Güvenlik Konseyi’nin halen İkinci Dünya Savaşı sonrasındaki yapıyı yansıttığını ifade eden Erdoğan, daha etkin, adil ve hesap verebilir bir temsil anlayışının gerekli olduğunu kaydetti.
Erdoğan, veto imtiyazının kaldırılmasının reform sürecinin başlangıç noktası olması gerektiğini belirterek, Güvenlik Konseyi’ne yeni ayrıcalıklı üyeler eklenmesinin mevcut yapıya ilişkin sorunu çözmeyeceğini ifade etti.
GENEL KURUL’UN YETKİLERİ GÜÇLENDİRİLSİN
Güvenlik Konseyi ile Genel Kurul arasındaki dengenin yeniden kurulması gerektiğini belirten Erdoğan, Genel Kurul’un yetkilerinin artırılması gerektiğini söyledi.
Erdoğan’ın önerisine göre Güvenlik Konseyi üyelerinin Genel Kurul tarafından belirli sürelerle dönüşümlü olarak seçilmesi ve yeniden görev almak isteyen ülkelerin Genel Kurul üyelerinin çoğunluğunun güvenini yeniden kazanması gerekiyor.
Bu yapının Güvenlik Konseyi’nin temsil kapasitesini ve Genel Kurul karşısındaki hesap verebilirliğini artıracağını belirten Erdoğan, uluslararası sistemin geçmişteki güç dengeleri korunarak yeniden kurulamayacağını ifade etti.
KÜRESEL KARAR MEKANİZMALARINDA YENİ YAPI VURGUSU
Erdoğan, savaşlar, iklim krizi, düzensiz göç ve ekonomik kırılganlıkların güçlü kurumlara ve dayanıklı ekonomilere duyulan ihtiyacı artırdığını belirtti. Ticaret, lojistik, ulaştırma ve enerji koridorlarının güvenliğinin de daha belirleyici hale geldiğini kaydetti.
Asya’nın ekonomik ağırlığının arttığını, Afrika’nın daha güçlü temsil talep ettiğini ve gelişmekte olan ülkelerin kendi önceliklerini daha yüksek sesle dile getirdiğini ifade eden Erdoğan, bölgesel meselelerde ilgili ülkelerin iradesinin ve yerel şartların dikkate alınması gerektiğini söyledi.
Erdoğan ayrıca gelişmekte olan ülkelerin kalkınma hakkının ve ihtiyaç duydukları finansmana erişimin güvence altına alınması gerektiğini belirtti. Türkiye’nin de güçlü küresel ilişkileri ve çok taraflı diplomasi tecrübesini BM reformu arayışında kullanmayı sürdüreceğini ifade eden Erdoğan, veto imtiyazının kaldırılması, seçilmiş üyelerin karar alma süreçlerinde daha fazla ağırlık kazanması ve Genel Kurul’un rolünün güçlendirilmesine yönelik çabayı desteklediklerini kaydetti.
