Ev hizmetlerinde çalışan temizlikçi, bakıcı ve gündelikçilerin sigortalılık süreci, çalışma gün sayısına göre farklı kurallara tabi tutuluyor.
Prim ödemelerinden emeklilik koşullarına, işveren desteklerinden ücretli izin haklarına kadar birçok ayrıntı, hem çalışanların hem de evinde yardımcı çalıştıranların yükümlülüklerini belirliyor.
AYDA 10 GÜNDEN AZ VEYA FAZLA ÇALIŞANLAR İÇİN PRİM ŞARTLARI
Ev hizmetlerinde ayda 10 günden az çalışanlar için iş kazası ve meslek hastalığı sigortası kapsamında günlük 22,02 TL prim ödeniyor. Bu kişiler, isteğe bağlı olarak emeklilik primlerini de kendileri yatırabiliyor. Bunun için aylık 11 bin 65 TL 5 kuruş ödeme yapılması gerekiyor.
Ayda 10 gün veya daha fazla çalışanlar ise uzun vadeli sigorta kapsamında değerlendiriliyor. Günlük brüt ücretin yüzde 38,75'i üzerinden hesaplanan prim, brüt asgari ücretin 33 bin 30 TL olduğu kabulüyle 30 gün çalışan bir kişi için aylık 12 bin 799 TL 13 kuruşa ulaşıyor.
İŞVERENLERE PRİM İNDİRİMİ VE İSTİHDAM DESTEĞİ
Aylık prim ve hizmet belgesini Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) süresi içinde ileten ve prim borçlarını zamanında ödeyen işverenler, 2 puanlık prim indiriminden yararlanabiliyor. Bu uygulamayla prim oranı yüzde 38,75'ten yüzde 36,75'e düşerken, 30 günlük çalışma için hesaplanan prim 12 bin 138 TL 53 kuruşa geriliyor. Böylece işverenin aylık prim gideri 660 TL 60 kuruş azalıyor.
İşverenler, belirli şartları sağlamaları durumunda gençleri, kadınları ve mesleki belge sahibi kişileri istihdam etmeye yönelik teşviklerden de faydalanabiliyor. Bunun için çalışanın 18 yaşını doldurmuş olması ve işe alınmadan önceki 6 aylık dönemde işsiz bulunması gerekiyor. İşverenin SGK bildirimlerini zamanında yapması, primlerini ödemesi ve çalışanın önceki 6 aydaki ortalama sigortalı sayısına ilave olarak istihdam edilmesi de aranan koşullar arasında yer alıyor.
Teşvikten yararlanılabilmesi için çalışanın yıl sonuna kadar işe alınması gerekiyor. Şartların sağlanması hâlinde işveren prim desteği 2 yıl uygulanabiliyor. İşe alınan bakıcının son 6 aydır herhangi bir işte çalışmamış ve İŞKUR'a kayıtlı işsiz olması durumunda ise destek süresi 6 ay daha uzatılarak 30 aya çıkarılabiliyor.
Ayda 10 gün veya daha fazla sigortalı çalıştıran işverenler, koşulları karşılamaları hâlinde aylık 1.270 TL asgari ücret desteğinden de yararlanabiliyor. Önceki yıl işçi çalıştıran işverenlerin, destek alınan aydaki çalışan sayısını bir önceki yılın aynı ayındaki seviyenin altına düşürmemesi gerekiyor.
EV HİZMETLERİNDE ÇALIŞANLARIN İZİN VE BİLDİRİM HAKLARI
Ev hizmetlerinde çalışanlar İş Kanunu yerine Türk Borçlar Kanunu kapsamında bulunuyor. Bu nedenle kıdem tazminatı hakkı bulunmadığı belirtilirken, çalışanların yıllık ücretli izin, haftalık dinlenme ve fazla çalışma ücreti gibi hakları devam ediyor.
En az bir yıl çalışanlar 2 hafta ücretli izin kullanabiliyor. 18 yaşından küçük veya 50 yaşından büyük çalışanların yıllık ücretli izin süresi ise en az 3 hafta olarak uygulanıyor. Ayrıca çalışanların haftada bir gün tatil hakkı bulunuyor. Haftalık 45 saati aşan çalışmalar için fazla çalışma ücreti ödenmesi gerekiyor.
İşten ayrılma veya işten çıkarılma durumunda çalışma süresine göre bildirim sürelerine uyulması gerekiyor. Buna göre bir yıla kadar çalışanlar için 2 hafta, 1 yıldan 5 yıla kadar çalışanlar için 4 hafta, 5 yıldan fazla çalışanlar için ise 6 hafta bildirim süresi uygulanıyor. Bu sürelere uyulmaması hâlinde karşılık gelen ücretin ödenmesi gerekiyor.
