Çoğu kişi öksürük ve hapşırıklardan uzak durarak hastalıklardan korunabileceğini düşünüyor. Ancak bilimsel araştırmalar, bazı virüslerin enfekte kişi ortamdan ayrıldıktan sonra bile havada ve yüzeylerde uzun süre varlığını sürdürebildiğini ortaya koyuyor. Uzmanlara göre bu durum, özellikle kapalı ve yetersiz havalandırılan alanlarda enfeksiyon riskini artırıyor.
Son yıllarda aşılama oranlarındaki düşüşle birlikte başta kızamık olmak üzere birçok bulaşıcı hastalıkta artış dikkat çekiyor. ABD’de yalnızca 2026 yılında beş yeni kızamık salgını vakasının doğrulandığı bildirildi.
KIZAMIK: EN BULAŞICI VİRÜSLERDEN BİRİ
Kızamık, solunum sistemini etkileyen ve aşılanmamış kişilerin yaklaşık yüzde 90’ına bulaşabilen son derece bulaşıcı bir hastalık olarak biliniyor. ABD’deki Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) verilerine göre virüs, enfekte kişi odadan ayrıldıktan sonra bile havada veya yüzeylerde iki saate kadar canlı kalabiliyor.
Virüs; öksürük, hapşırık hatta konuşma sırasında havaya yayılan damlacıklar yoluyla bulaşıyor. Ayrıca kirlenmiş yüzeylere dokunduktan sonra elin göz, burun veya ağza götürülmesi de enfeksiyona neden olabiliyor.
HANGİ VİRÜS NE KADAR SÜRE CANLI KALIYOR?
Uzmanlar, farklı virüs ve bakterilerin hava ve yüzeylerde kalma sürelerinin değişkenlik gösterdiğini belirtiyor. İşte bazı yaygın hastalıklar…
GRİP
Grip, influenza A ve B virüslerinin neden olduğu bulaşıcı bir solunum yolu hastalığı. Araştırmalar, virüsün sert yüzeylerde 48 saate kadar, gözenekli yüzeylerde ise 12 saate kadar yaşayabildiğini gösteriyor. Havada ise en az bir saat canlı kalabiliyor. Soğuk hava koşulları, virüsün hayatta kalma süresini uzatabiliyor.
SOĞUK ALGINLIĞI
Çoğunlukla rinovirüslerin yol açtığı Soğuk algınlığı, kapalı alanlarda havada 1-2 saat kalabiliyor. Yüzeylerde ise birkaç saatten yedi güne kadar varlığını sürdürebildiği belirtiliyor.
COVID-19
Covid-19, SARS-CoV-2 virüsünün neden olduğu bir solunum yolu hastalığı. Araştırmalar virüsün havada üç saate kadar tespit edilebildiğini ortaya koyuyor. Ancak 2022’de yapılan bir çalışmaya göre bulaşıcılığının büyük kısmını yaklaşık 20 dakika içinde kaybediyor. Yüzeylerde ise malzeme türüne bağlı olarak saatlerce hatta günlerce kalabiliyor.
Esper, “Birkaç gün sonra canlılığını koruyan virüsler tespit edebiliriz ancak miktar, başlangıçtakinin binlerce kat altında olur” diyerek riskin zamanla azaldığını belirtiyor.
Uzmanlar, iyi havalandırmanın, düzenli el hijyeninin ve aşılamanın bulaşıcı hastalıklara karşı en etkili korunma yöntemleri arasında yer aldığını hatırlatıyor.
New York Post'un "How long diseases like measles and the flu linger in the air — after an infected person has left the room" başlıklı haberinden derlenmiştir.
