BURHAN KURTULMUŞ/ BURSA SAATİ
Günlerin kısalması ve hava sıcaklıklarının düşmesiyle birlikte vücutta biyolojik ve hormonal değişimlerin başladığına dikkat çeken Prof. Dr. Mustafa Tayar, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Gün ışığından yararlanma süresinin azalması, 'mutluluk hormonu' olarak bilinen serotonin seviyesini düşürürken, uyku hormonumuz olan melatonini artırıyor. Düşen serotonin ise vücudumuzun adeta bir savunma mekanizması olarak şekerli ve karbonhidratlı gıdalara yönelmesine neden oluyor. Soğuk havalarda vücudun iç sıcaklığını koruma isteği de birleşince yüksek kalorili ve sıcak gıdalara olan iştahımız kaçınılmaz olarak artıyor."
"EVDE GEÇİRİLEN SÜRE ARTIYOR, HAREKETSİZLİK KASI ERİTİYOR"
Soğuk havalarda vücudun ısınmak için daha fazla enerji harcamasına rağmen bunun kilo vermeye yetmediğini belirten Tayar, temel sorunun fiziksel aktivitedeki düşüş ve ev içi atıştırmalıklar olduğunu vurguladı.
Hareketsizliğin zamanla kas kaybına yol açarak bazal metabolizma hızını yavaşlattığını belirten Tayar, metabolizması yavaşlayan bir vücudun dinlenme anında bile daha az kalori yaktığını, bunun da kalori fazlası oluşturarak kilo alımını tetiklediğini ifade etti.
KIŞIN EN BÜYÜK TUZAĞI: SUSUZLUĞU AÇLIK SANMAK!
Kış aylarında terleme azaldığı için susama hissinin köreldiğini belirten Prof. Dr. Tayar, en sık yapılan hatalardan birine dikkat çekti:
- Açlık ve Susuzluk Karışıyor: Vücut hafif düzeyde susuz kaldığında beyin bu durumu çoğu zaman açlık sinyaliyle karıştırır ve kişiyi fazladan yemek yemeye iter.
- Metabolizma İçin Su Şart: Yağ yakımı ve metabolik reaksiyonların sağlıklı ilerlemesi için susamayı beklemeden günde en az 2–2.5 litre su tüketilmelidir.
D VİTAMİNİ EKSİKLİĞİ KİLO VERMEYİ ZORLAŞTIRIYOR
Güneş ışınlarının geliş açısının değişmesi ve kapalı mekânlarda daha çok vakit geçirilmesi nedeniyle kışın D vitamini sentezinin belirgin şekilde düştüğünü hatırlatan Tayar, yetersiz D vitamininin insülin direncini tetikleyerek kilo yönetimini zorlaştırabileceğine değindi.
MEVSİMİNDE BESLENİN: TABAĞINIZA LİF VE C VİTAMİNİ EKELEYİN
Sonbahar ve kış mevsiminin sunduğu taze sebze ve meyvelerin bağışıklık sistemini desteklemede en güçlü kalkan olduğunu belirten Prof. Dr. Tayar, pırasa, ıspanak, lahana, karnabahar, brokoli ve kereviz gibi yüksek lifli sebzeler ile C vitamini deposu olan narenciye, nar, elma ve kivinin bolca tüketilmesi gerektiğini söyledi.
KİLO KONTROLÜNDE FORMÜL: %80 MUTFAK, %20 EGZERSİZ
Kilo kontrolünde beslenme ve egzersiz ilişkisine değinen Prof. Dr. Mustafa Tayar, sürecin mutfakta başladığını belirtti:
"Kilo yönetiminde birincil belirleyici kalori dengesidir. Beslenme bu sürecin yaklaşık %70–80’ini, fiziksel aktivite ise %20–30’unu oluşturur. Yüksek kalorili bir beslenmeyi sadece egzersizle telafi etmek oldukça zordur. Örneğin, bir dilim pastanın kalorisini yakmak için yaklaşık 1 saat koşmak gerekir. Ancak kas kütlesini korumak, verilen kiloyu geri almamak ve metabolizmayı canlı tutmak için egzersiz ve dengeli beslenme mutlaka birlikte yürütülmelidir."
PROF. DR. MUSTAFA TAYAR’DAN KIŞ İÇİN 5 ALTIN TAVSİYE
- Proteine ve Life Ağırlık Verin: Yüksek lifli mevsim sebzeleri ve kaliteli proteinler ile uzun süre tok kalın.
- Suyunuzu İhmal Etmeyin: Susuzluk hissetmeseniz bile her gün 2–2.5 litre su için.
- Sıcak ve Sağlıklı Alternatifler Seçin: Şekerli ve kremalı sıcak içecekler yerine ıhlamur, yeşil çay veya zencefil çayı tercih edin.
- Ev İçi Hareketi Artırın: Dışarıda yürüyüş yapamıyorsanız ev içi egzersizler veya salon sporlarıyla günlük hareketinizi koruyun.
- Uyku Düzeninizi Koruyun: Hormon dengesini sağlamak için her gün aynı saatlerde uyuyup uyanmaya özen gösterin.
