Türkiye'nin deprem riskine karşı yürüttüğü kentsel dönüşüm çalışmalarında 2027 yılı için ayrılması planlanan kaynak dikkat çekti. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz tarafından açıklanan bütçe teklifindeki artışı değerlendiren İnşaat Müteahhitleri Sanayiciler ve İş İnsanları Derneği (İMSİAD) ve İMSİFED Yönetim Kurulu Başkanı Şeref Demir, desteğin dağıtımında ekonomik koşulların ve yapıların risk durumunun birlikte ele alınmasını istedi.
“ÖNCELİK DÖNÜŞÜM MALİYETİNİ KARŞILAYAMAYAN VATANDAŞLARIN OLMALI”
Kentsel dönüşüm için öngörülen bütçe artışının önemli bir fırsat sunduğunu belirten Demir, bütün hak sahiplerine aynı miktarda destek verilmesinin adil olmayacağını ifade etti. Bazı ailelerin dönüşüm maliyetini kendi imkanlarıyla karşılayabildiğini, bazıları içinse bu maliyetin aşılması güç bir yük oluşturduğunu dile getirdi.
Demir, kamu desteğinin özellikle maddi imkânsızlıklar nedeniyle riskli yapılarda yaşamaya devam eden vatandaşlara öncelik verilerek planlanması gerektiğini vurguladı. Hane geliri, konutun hak sahibinin tek evi olup olmadığı ve vatandaşın dönüşüm maliyetinden karşılayabileceği payın değerlendirmeye alınmasını önerdi.
HİBE, UZUN VADELİ KREDİ VE KİRA DESTEĞİ ÖNERİSİ
Desteklerin vatandaşların gelir durumuna göre farklılaştırılabileceğini belirten Demir, ödeme gücü sınırlı aileler için kademeli hibe modeli uygulanabileceğini söyledi. Dönüşüm maliyetinin bir bölümünü karşılayabilecek düzenli gelire sahip vatandaşlara ise uygun koşullu, uzun vadeli kredi seçenekleri sunulmasını önerdi.
Demir ayrıca, inşaat sürecinde geçici olarak başka bir yerde yaşamak zorunda kalan ailelere ekonomik durumları dikkate alınarak kira desteği verilmesinin önemine işaret etti.
BİRKAÇ HAK SAHİBİNİN FİNANSMAN SORUNU TÜM BİNAYI BEKLETEBİLİYOR
Apartmanlarda yaşayan hak sahiplerinin ekonomik koşullarının birbirinden farklı olabildiğini hatırlatan Demir, bazı projelerin birkaç ailenin ödeme güçlüğü nedeniyle başlayamadığını belirtti.
Bir binadaki hak sahiplerinin çoğunluğu dönüşüme hazır olsa bile bazı ailelerin finansman sağlayamamasının bütün süreci geciktirebildiğini ifade eden Demir, kamu desteğinin bu noktada devreye girmesinin daha fazla ailenin güvenli konutlara kavuşmasını sağlayabileceğini kaydetti.
Kentsel dönüşüm bütçesinin başarısının yalnızca harcanan parayla ölçülmemesi gerektiğini de dile getiren Demir, başlatılan proje sayısının, yenilenen riskli konutların ve güvenli yapılara taşınan ailelerin düzenli olarak takip edilmesini istedi. Sonuçların kamuoyuyla paylaşılmasının kaynak kullanımında şeffaflığı artıracağını belirtti.
BURSA İÇİN FİNANSMAN VE UYGULAMA PLANI ÇAĞRISI
Bursa'daki riskli yapı stokunun yenilenmesinin yalnızca konut güvenliği açısından değil, kentin ekonomik ve üretim gücünün korunması bakımından da önem taşıdığını vurgulayan Demir, ulusal bütçeden illere ayrılacak kaynaklarda deprem tehlikesi, riskli yapı sayısı ve vatandaşların finansman ihtiyacının birlikte değerlendirilmesini istedi.
Kentte dönüşüm bekleyen ve finansman açığı bulunan projelerin belirlenmesi gerektiğini kaydeden Demir, bu projelerin uygun kredi ve kamu destekleriyle buluşturulmasını önerdi. Ayrıca belediyelerle planlama, altyapı ve ruhsat süreçlerinin baştan itibaren koordineli yürütülmesinin vatandaşların ödeme ve taşınma planlarını kolaylaştıracağını ifade etti.
İMSİAD ve İMSİFED olarak kamu kurumları, yerel yönetimler ve finans kuruluşlarıyla iş birliğine hazır olduklarını belirten Demir, temel hedeflerinin maddi imkânsızlıklar nedeniyle yıllardır dönüşüm bekleyen aileleri güvenli konutlara kavuşturmak olduğunu söyledi.
