Türkiye’de yaşanan sel ve su baskınlarının ardından TMMOB Peyzaj Mimarları Odası Bursa Şubesi, kentlerin aşırı hava olaylarına karşı daha dirençli hale getirilmesi çağrısı yaptı. Şube tarafından yayımlanan basın açıklamasında, afetlerin etkilerini azaltmak için yalnızca olay sonrasında müdahale etmenin yeterli olmadığı, riskleri önceden azaltacak planlama ve yatırımların hayata geçirilmesi gerektiği belirtildi.
Açıklamada, iklim değişikliğine uyum sürecinde yağış düzenindeki değişimlerin dikkate alınması gerektiği ifade edilirken, her aşırı hava olayının iklim değişikliğiyle ilişkisinin ayrıca bilimsel olarak değerlendirilmesi gerektiğine de dikkat çekildi.
“SUYUN DOĞAL AKIŞI KORUNMALI”
Kentlerde toprağın beton ve asfaltla kaplanması, dere yataklarının yapılaşmaya açılması, doğal su akışının engellenmesi ve altyapı yetersizliklerinin yağışların afete dönüşme riskini artırdığı kaydedildi.
Suyun yalnızca kent dışına hızla uzaklaştırılması gereken bir unsur olarak görülmesinin yeterli olmadığı belirtilen açıklamada, yağmur suyunun toprağa ulaşabileceği, tutulabileceği ve güvenli biçimde yönlendirilebileceği alanların oluşturulması gerektiği vurgulandı.
Dere ıslahı çalışmalarının havza bütününde ele alınması gerektiğine işaret edilen açıklamada, doğal dere koridorlarının, kıyı bitki örtüsünün ve taşkın alanlarının korunması çağrısı yapıldı. Akışı hızlandıran müdahalelerin dere yataklarının aşağı kesimlerinde oluşturabileceği risklerin de değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
İKLİM EYLEM PLANLARI İÇİN SOMUT ADIM ÇAĞRISI
TMMOB Peyzaj Mimarları Odası Bursa Şubesi, yerel yönetimler ve ilgili kurumlara yönelik önerilerini de sıraladı.
Açıklamada, iklim eylem planlarında yer alan çalışmaların bütçelerinin, sorumlu kurumlarının, uygulama takvimlerinin ve ölçülebilir hedeflerinin belirlenmesi istendi. Planların ilerleme ve sonuçlarının düzenli olarak kamuoyuyla paylaşılması gerektiği kaydedildi.
Taşkın riskini artıran arazi kullanımı ve yapılaşma kararlarının yeniden değerlendirilmesi, dere koridorları ile taşkın alanlarının korunması ve yağmur suyu altyapısının güncel yağış verileri doğrultusunda güçlendirilmesi de çağrılar arasında yer aldı.
YAĞMUR BAHÇELERİ VE GEÇİRGEN YÜZEYLER ÖNERİSİ
Şube, kentlerde yağmur suyunun yönetimi için doğa tabanlı çözümlerin yaygınlaştırılmasını önerdi. Bu kapsamda yağmur bahçeleri, geçirgen yüzeyler, bitkilendirilmiş su tutma alanları, yağmur suyu depolama sistemleri ve ekolojik açıdan iyileştirilmiş dere koridorlarının yaygınlaştırılması gerektiği belirtildi.
Bu çözümlerin yerel toprak, arazi ve yeraltı suyu koşulları dikkate alınarak planlanması ve mühendislik altyapısıyla birlikte yatırım programlarına dahil edilmesi gerektiği ifade edildi. Ayrıca mevcut yağmur suyu sistemlerinin düzenli bakım ve temizliğinin yapılması, erken uyarı ve afet hazırlık çalışmalarının geliştirilmesi istendi.
“PEYZAJ MİMARLARI SÜREÇLERDE ETKİN ROL ALMALI”
Peyzaj mimarlığının toprak, su, bitki örtüsü ve açık alanları bir bütün olarak ele alan yaklaşımıyla iklim değişikliğine uyum ve afet risklerinin azaltılmasında önemli bir yere sahip olduğu vurgulandı.
Açıklamada, peyzaj mimarlarının su yönetimi, ekolojik onarım ve açık-yeşil alan sistemlerinin planlanması, uygulanması ve denetlenmesi süreçlerinde ilgili meslek disiplinleriyle birlikte etkin rol alması gerektiği belirtildi.
TMMOB Peyzaj Mimarları Odası Bursa Şube Başkanı Zehra Çakır imzasıyla yayımlanan açıklama, bilimsel çözümlerin bütçe, takvim ve kurumsal sorumluluk çerçevesinde hayata geçirilmesi çağrısıyla sona erdi.
