Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan Yükseköğretim Beyin Göçü İstatistikleri, 2025 yılında üniversite mezunlarının yurt dışına yönelme oranındaki artışı ortaya koydu. Bir önceki yıla göre yükselen beyin göçü oranı yüzde 2,2 olarak kaydedildi. Erkek mezunlarda oran yüzde 2,7’ye, kadın mezunlarda ise yüzde 1,8’e ulaştı.
Verilere göre beyin göçünün en yoğun görüldüğü il İstanbul oldu. Yurt dışına giden yükseköğretim mezunlarının en fazla tercih ettiği ülke ise Almanya olarak belirlendi.
BEYİN GÖÇÜNDE İSTANBUL İLK SIRADA
İller bazında yapılan incelemede İstanbul, yüzde 4’lük beyin göçü oranıyla ilk sıraya yerleşti. İzmir, Ankara, Eskişehir ve Yalova da oranların yüksek olduğu iller arasında sıralandı. En düşük oran ise yüzde 0,2 ile Siirt’te görüldü. Siirt’i Hakkâri, Kilis, Van ve Bitlis izledi.
Cinsiyete göre değerlendirildiğinde erkeklerde İstanbul yüzde 4,7 ile ilk sırada yer aldı. İzmir yüzde 4,4, Ankara yüzde 3,6, Eskişehir yüzde 2,9 ve Yalova yüzde 2,8 oranlarıyla öne çıktı. Kadınlarda da yüzde 3,4 ile İstanbul ilk sırayı alırken, İzmir yüzde 2,8 ve Ankara yüzde 2,4 ile onu takip etti. Eskişehir’de oran yüzde 1,7, Bursa’da ise yüzde 1,5 olarak kaydedildi.
VAKIF ÜNİVERSİTESİ VE BİLİŞİM MEZUNLARI ÖNE ÇIKTI
Üniversite türlerine göre hazırlanan istatistiklerde, devlet üniversitesi mezunlarının beyin göçü oranı yüzde 1,9, vakıf üniversitesi mezunlarının oranı ise yüzde 4,4 oldu. Vakıf üniversitelerinde tam burslu eğitim alan mezunlarda oran yüzde 8,6’ya yükseldi. Kısmi burslu mezunlarda yüzde 3,8, ücretli eğitim alanlarda ise yüzde 3,7 olarak hesaplandı.
Eğitim alanları incelendiğinde yüzde 7 ile bilişim ve iletişim teknolojileri ilk sırada yer aldı. Mühendislik, imalat ve inşaat alanları yüzde 4,8, doğa bilimleri, matematik ve istatistik alanları ise yüzde 3 oranıyla sıralandı.
Lisans programları arasında en yüksek oran yüzde 13,1 ile moleküler biyoloji ve genetik bölümünde görüldü. İşletme mühendisliği yüzde 13, matematik mühendisliği yüzde 11, elektronik mühendisliği yüzde 10,9 ve fizik mühendisliği yüzde 10,2 ile öne çıkan diğer bölümler oldu.
MEZUNLARIN İLK TERCİHİ ALMANYA
TÜİK verilerine göre yurt dışına göç eden yükseköğretim mezunlarının en çok tercih ettiği ülke Almanya oldu. Almanya’yı yüzde 16,9 ile Amerika Birleşik Devletleri, yüzde 10,5 ile Birleşik Krallık, yüzde 8,3 ile Hollanda ve yüzde 5,2 ile Kanada takip etti.
Ülkelere göre bölüm dağılımında bilgisayar mühendisliği mezunları Almanya’ya gidenler arasında en büyük paya sahip oldu. Bu bölüm, Birleşik Krallık ve Hollanda’yı tercih eden mezunlar arasında da öne çıktı. ABD’ye göç edenlerde elektrik-elektronik mühendisliği, Kanada’ya gidenlerde ise işletme mezunları en büyük payı oluşturdu.
Öğrenim diline göre yapılan değerlendirmede Fransızca eğitim alan mezunlar yüzde 10,5 ile ilk sırada yer aldı. Fransızcayı yüzde 7,5 ile Almanca, yüzde 6,8 ile İngilizce ve yüzde 5 ile Rusça izledi.
