Elon Musk ile OpenAI arasındaki dava, teknoloji dünyasının en tartışmalı kırılma noktalarından birine ışık tutmaya başladı. Mahkemeye sunulan yeni belgeler ve tanık ifadeleri, tarafların iddialarını tersine çevirebilecek nitelikte.
Musk, davada OpenAI’nin kuruluş amacından uzaklaşarak kâr odaklı bir yapıya dönüştüğünü öne sürerken, dosyaya giren yazışmalar bu dönüşüm fikrinin ilk kez onun tarafından dile getirildiğini ortaya koydu.
KIRILMA ANI: DOTA ZAFERİ
Süreç, 2017 yazında OpenAI’nin geliştirdiği yapay zekânın, popüler oyun Dota 2’de dünyanın en iyi profesyonel oyuncularını mağlup etmesiyle hız kazandı. Seattle’da 20 binden fazla kişinin izlediği turnuvadaki bu başarı, şirket içinde “yeni bir dönemin başlangıcı” olarak yorumlandı.
OpenAI Başkanı Greg Brockman, bu gelişmeyi Musk’a e-posta ile iletti. Musk’ın yanıtında bu başarıyı “OpenAI için bir sonraki aşamayı tetikleyen olay” olarak değerlendirdiği mahkemeye sunulan belgelerde yer aldı.
SEATTLE'DA KRİTİK TOPLANTI
Bu yazışmanın hemen ardından Brockman, Musk ve Shivon Zilis’in de aralarında bulunduğu küçük bir ekip, Musk’ın Seattle yakınlarında yeni aldığı evde bir araya geldi.
Tanık ifadelerine göre bu toplantıda, OpenAI’nin mevcut yapısının değiştirilmesi ve kâr amacı güden bir modele geçilmesi ilk kez ciddi şekilde masaya yatırıldı. Bu tartışma, bugün devam eden davanın merkezindeki en kritik başlıklardan biri haline geldi.
“MUSK DA BU MODELİ İSTİYORDU”
Davanın ikinci gününde ifade veren Brockman, Musk’ın 2017 yılında kâr amaçlı bir yapı kurulması yönünde aktif rol oynadığını söyledi.
Mahkemede okunan bir mesajda Brockman’ın, Zilis’e Musk’ın başlangıçta kâr amacı gütmeyen yapıyı doğru bulduğunu ancak artık bu görüşünü değiştirdiğini ilettiği görüldü.
Ayrıca Ağustos 2017’de Brockman, Musk ve OpenAI kurucularından Ilya Sutskever arasında yapılan görüşme de dikkat çekti. İddiaya göre bu toplantıda Musk, kurulacak yeni yapının kontrolünü almak istedi; ancak Brockman ve Sutskever bu talebi kabul etmedi.
GERİLİM TIRMANDI
Brockman’ın ifadesine göre bu görüşme sırasında ortam bir anda gerildi. Musk’ın kısa bir sessizliğin ardından ayağa kalkarak kendisine doğru yürüdüğünü anlatan Brockman, o an fiziksel bir saldırı ihtimalinden endişe duyduğunu söyledi.
Toplantının sonunda Musk’ın, “Ne zaman ayrılacaksınız? Karar verene kadar finansmanı durduracağım” dediği de mahkeme kayıtlarına geçti.
"YANLIŞ YORUMLANDI"
Musk’ın avukatı Steven Molo ise farklı bir tablo çizdi. Mahkemede sunulan başka bir e-postaya dikkat çeken Molo, Musk’ın önerdiği yapıda kontrolün başlangıçta kendisinde olacağını ancak zamanla değişeceğini belirttiğini söyledi.
Molo’ya göre Brockman, Musk’ın niyetini yanlış yorumladı. Ancak Brockman bu yorumu reddetti.
ASIL TARTIŞMA: ARAÇ MI, MODEL Mİ?
Musk’ın davasının temelinde, OpenAI’nin kuruluş ilkelerinden saparak ticari çıkarları ön plana aldığı iddiası bulunuyor. Musk, şirketin başlangıçta kâr amacı gütmeyen bir yapı olarak kurulduğunu ve bu çizginin terk edildiğini savunuyor.
Şirketin CEO’su Sam Altman ve yönetim kadrosu ise yapay zekâ geliştirme yarışında gerekli finansmanın sağlanabilmesi için bu dönüşümün kaçınılmaz olduğunu ifade ediyor.
MICROSOFT YATIRIMI VE TARTIŞMALI YAPI
Mahkemede ayrıca OpenAI’nin 2019 yılında oluşturduğu “sınırlı kâr” modeli de detaylı şekilde ele alındı.
OpenAI’nin hukuk yöneticilerinden Robert Wu’nun daha önce kaydedilen ifadesine göre, kâr amacı gütmeyen yapı; çalışanlarını ve fikri mülkiyetini yeni ticari yapıya devretti.
Bu model kapsamında Microsoft’un OpenAI’ye toplam 13 milyar dolarlık yatırım yaptığı belirtildi.
Ayrıca mahkemede, kâr amacı gütmeyen kuruluşun doğrudan finansal kazanç elde edebilmesi için yatırımcılar ve ortakların toplamda 250 milyar doların üzerinde gelir elde etmesi gerektiği bilgisi paylaşıldı.
DAVANIN ETKİSİ BÜYÜYOR
Dava yalnızca taraflar arasındaki bir anlaşmazlık olmaktan çıkmış durumda. Süreç, yapay zekâ şirketlerinin nasıl yönetilmesi gerektiği, kamu yararı ile ticari çıkarlar arasındaki dengenin nasıl kurulacağı gibi daha geniş soruları da gündeme taşıyor.
Önümüzdeki günlerde mahkemede ortaya çıkacak yeni belgelerin, teknoloji dünyasında güç dengelerini yeniden şekillendirebileceği konuşuluyor.
