İnsan Hakları, insan olmayı sürdürenler için geçerlidir!
Güzel bir söz vardır.
“Bir insana, Namaz kılıyor musun, Oruç tutuyor musun? Gibi Allah’ın soracağı sorular değil, Aç mısın, açıkta mısın, ihtiyacın var mı? Gibi insanın insana soracağı sorular sorun.”
İnsan hakları nelerdir?
Dil, din, ırk, cinsiyet veya siyasi görüş farkı olmaksızın sadece insan olduğu için sahip olunan haklardır. Yaşam, güven hakkı. İşkence, kötü muamele yasağı, kanun önünde eşitlik, özel hayat, din, düşünce ve ifade özgürlüğü, eğitim. Sağlık, çalışma ve sosyal güvenlik hakkı. Seçme ve seçilme, mülkiyet hakkı olarak sıralanabilir.
İnsan haklarına inanıyor ve kendine karşı uygulansın istiyorsan, insanın yaşam hakkını elinden alamazsın. Temel ihtiyaçlarını kısıtlayıp yok sayamazsın. Kişiliğini, eğitimini, seçme hakkını devre dışı bırakıp ideolojini dayatamazsın. Eline geçirdiğin güçle insanların yaşamını, kültürünü, kıyafetini, dilini, inancını yerine getirmesini önce yasaklayarak sonra zorla değiştiremezsin. Bunlar, insan olmanın gereğidir ve yerine getirilmelidir. Hepimiz insanız ve kendimiz için istediğimiz güvenceyi herkes için uygulamak zorundayız. Burada anlaşılması gereken asıl mesele, “İnsan” kavramına yaptığımız tanımlamanın ne olduğudur!
İnsan, bizim gibi düşünen, sevdiğimizi seven, inandığımıza inanan, bizim gibi yaşayan, aynı şeye değer veren, bizim gibi giyinen, okuduğumuzu okuyup, bizim partiye oy veren midir? İnsan biziz ve bizden olan insandır, olmayan insan değildir. “Onlar” diyerek ötekileştirdiğimiz, bizden değil diyerek insan yerine koymadıklarımız, insan haklarına sahip değildir mi diyeceğiz? Hani, dil, din, ırk, cinsiyet veya siyasi görüş farkı olmaksızın sadece insan olarak doğduğu için sahip olunan tüm haklar herkes için geçerli olan insan haklarıydı? Nedir insan?
Yaşayan, düşünen, konuşan, çalışan, kavrayan, öğrenen, araştıran, okuyan, üretendir. Birey ve toplum kurallarına uyan, inancı olan, inancın gereğini yerine getirendir. Adil, dürüst, ahlaklı, cömert, haksızlık yapmayan, çalmayandır. Öldürmeyen, zulmetmeyen, tecavüz etmeyen, dolandırmayan, yolsuzluk yapmayan kimsedir.
İnsan tanımını kabul ediyorsak, insan olmanın bir sorumluluk taşıdığını da kabul ediyoruz demektir. Hiç kimse bir başkasının üzerinden cömertlik yapmasın! İnsan olanın yapmayacağı şeyleri yapan kişi, kendi davranışlarıyla insanlığın gereğinden uzaklaşır ve yaptıklarının hesabını vermek zorundadır. Ancak bu durum, onun en temel insan haklarını ortadan kaldırmaz. İnsan hakları, insanın davranışlarıyla kazandığı ya da kaybettiği ayrıcalıklar değildir. Herkesin hakkını korumak, adaleti uygulamak ve yapılan haksızlığın hesabını sormak zorundayız. Bu sorumluluk yerine getirilmezse devletin ve hepimizin büyük bir sorunu var demektir.
İnsan, davranışlarının hesabını vermek, başkasının hakkını gözetmek zorundadır. İnsanın, insan olduğunu davranışlarıyla ortaya koyması gerekir; insan haklarının korunması ise başkalarının insafına bırakılamaz. İnsan olmayı terk edenlerin işlediği suçun cezasını çekmesi, insan olanların haklarını korumak için şarttır. Suç işleyenin hukuka uygun biçimde cezalandırılmasını, insan haklarına aykırı diyerek engelleyemeyiz.
